อุปสรรคของการเรียนรู้

มีหลายๆ คน ปากหวานมาของฝากตัวเป็นศิษย์ มาขอเรียนรู้เทคนิควิธีการ หรือทำนองฝากเนื้อฝากตัวให้ช่วยแนะนำเพื่อต้องการพัฒนาตัวเองให้เป็นผู้ที่สามารถประสานงานได้ดี ได้รับความร่วมมือจากผู้เกี่ยวข้อง เป็นที่ต้องการของสังคม และได้รับความก้าวหน้าในงาน

แต่ก็พบว่าคนที่ได้รับอิทธิพลทางความคิดและพฤติกรรมกลับไปนั้น มักไม่ได้ทำเช่นที่แนะนำไว้เลย มันกลับกันอย่างสิ้นเชิง คนที่มาฝากตัวกลับพัฒนาตนเองได้ช้ามาก บางคนก็ 10 ปีกว่าแล้ว มันยังเหมือนเดิมเลย ไม่พัฒนาเอาซะเลย ทำให้ต้องมาพิจารณาว่านี่เราเป็นโคช เป็นพี่เลี่ยง เป็นที่ปรึกษาที่แย่มากเลยหรือไร

กลับสู่สนามรบ

นึกถึงบทกวีของ หวั่งไหว ศิลปินและกวีเอก จาก "วิถีแห่งเต๋า" แปลและเรียบเรียงโดยพจนา จันทรสันติ ฉบับพิมพ์ครั้งที่ 12 เมื่อ มีนาคม 2537 ที่ว่า

ความอ่อนโยนมีชัยต่อทุกสิ่ง

ไม่มีสิ่งใดจะอ่อนนุ่มไปกว่าน้ำแต่ไม่มีสิ่งใดจะยิ่งไปกว่าน้ำ
ในการมีชัยเหนือสิ่งที่แข็ง นับว่าไม่อาจหาสิ่งใดมาเปรียบเทียบ ไม่อาจหาสิ่งใดมาทดแทน 
ความอ่อนแอมีชัยต่อความแข็งแรง ความอ่อนโยนมีชัยต่อความแข็งกระด้าง

ไม่มีใครที่ไม่รู้ แต่ไม่มีใครที่ปฏิบัติ 
ดังนั้นปราชญ์จึงกล่าวไว้ว่า ผู้ที่สามารถทนรับการใส่ร้ายของโลกได้ 
สมควรที่จะเป็นผู้ดูแลรักษาอาณาจักร 
ผู้ที่ทนแบกรับบาปโทษของโลกไว้ได้
สมควรเป็นกษัตริย์ปกครองโลก
คำพูดที่ตรงไปตรงมานั้น
ดูคล้ายเป็นคำที่บิดเบี้ยวและเป็นคำเท็จ

(วิถีแห่งเต๋า: พจนา จันทรสันติ)

หนีน้ำท่วม!!! คือการฝึกจิต

น้ำท่วมครั้งนี้หนักหนาสาหัสนัก แต่ก็เป็นกรณีศึกษาที่ดีต่อการฝึกจิต หรือพิจารณาตนเอง เนื่องจากมีเวลาเหลือเฟือที่จะได้คิดพิจารณาในสิ่งต่างๆ ก็ไปทำงานไม่ได้นี่ หรือไม่ก็เพราะต้องเฝ้าระวังระดับน้ำด้วยใจจดจ่อและน่าเบื่อ

แปลกไหม ตอนที่ยังมีลุ้นก็ลุ้นกันอยู่นั่นแหละ ลุ้นเข้าข้างตัวเองว่าจะรอดหายนะ แล้วก็เครียดตลอดเวลา แต่พอเอาไม่ไหวแล้วสู้ไม่ไหวแล้ว รู้สึกไหมว่ามันโล่งเลย

ก๋วยเตี๋ยวเด็ก !!!

เวลาที่พวกผู้ใหญ่สั่งก๋วยเตี๋ยว หรืออาหารให้เด็ก มักจะบอกเงื่อนไขพิเศษกับคนขายว่าไม่เอาผักบ้าง ไม่เอานั่นไม่เอานี่ เป็นสิ่งที่ผมได้เห็นได้ยินแล้วก็อดขำไม่ได้ แล้วก็เกิดความสงสารเด็กคนนั้นจังเลย เขากำลังได้รับเชื้อโรคที่ชื่อว่า “โรคพ่อแม่ทำ”

ผักมีประโยชน์ไม่ใช่หรือ แล้วทำไมไม่ให้เด็กกิน เด็กกินไม่เป็นทำไมไม่หัดให้เด็กกินให้เป็น

ยิ่งกว่านั้น พวกผู้ใหญ่ยังกลัวสารพัด กลัวว่าเด็กจะเป็นนั่นเป็นนี่ เช่น ย่างโดนฝนนะลูกเดี๋ยวจะเป็นหวัด, ระวังนะลูก หญ้าน่ะมันคัน เดี๋ยวเกิดภูมิแพ้ ฯลฯ

นอกจากนี้ยังมีหลอกให้เด็กเกิดความกลัวอีกว่า เดี๋ยวตำรวจจับนะ เดี๋ยวตุ๊กแกกัดเอานะ ฯลฯ 

นี่เป็นการฝึกลูกหลานด้วยเหตุด้วยผล และให้เป็นผู้ที่จะมีความมุ่งมั่นสู่ความสำเร็จหรือไม่

“ปะการังที่อยู่ในแนวหิน เติบโตขึ้นมาในสภาพแวดล้อมที่ไม่มีการท้าทายเลย จึงอ่อนแอ และไม่โต แต่ปะการังที่อยู่นอกแนวหิน ต้องต่อสู้กับการจู่โจมของคลื่นทะเลทุกวี่วัน จึงเข้มแข็งและเติบใหญ่ (จุดไฟปัญญาให้โชติช่วง – จังซีเหา)”

บรรยากาศที่กดดัน

ผมพลาดไปแล้วที่คิดและปฏิบัติสวนทางกับนาย

เพราะว่าผมสร้างบรรยากาศที่เป็นกันเองกับลูกน้อง เพื่อนร่วมงาน ทำงานกันไปสนุกสนานกันไป ใครมีอะไรอยากพูดก็พูดออกมา ใครอยากเสนอไอเดียอะไรก็เสนอออกมา ใครอยากค้านอะไรหน้าดำหน้าแดงก็ค้านออกมา แน่นอนว่าบางครั้งผมเองก็อารมณ์เสียหงุดหงิดรำคาญใจเหมือนกัน

อย่าดีแต่ห้ามทำนั่น ห้ามทำนี่!!!

ด้วยความหวังดีต่อพ่อแม่ที่มีพระคุณซึ่งอายุก็มากแล้ว หนำซ้ำยังสุขภาพไม่ดี อยากให้อยู่กับเราไปนานๆ แต่พ่อแม่ก็ดูเหมือนจะไม่เข้าใจหรือไร ทำไมยังทำงานที่เปลืองเรี่ยวแรงและทำลายสุขภาพอยู่ได้ ขอให้หยุดก็ไม่ยอมหยุด เถียงคอเป็นเอ็นว่าทำได้ ทำไหว ไม่ได้หนักแรงอะไร อันที่มาของการโต้แย้งวิวาทะตามประสาพ่อแม่ลูก แล้วจะแก้ไขอย่างไร

เราเปลี่ยนแปลงอย่างไร เมื่ออายุมากขึ้น ตำแหน่งใหญ่ขึ้น

ต่างรู้ตัวว่าต้องเปลี่ยนแปลงเพื่อความอยู่รอดและเจริญเติบโต แต่เพราะอดีตที่เคยประสบความสำเร็จมาแล้ว สิ่งที่เคยฝ่าฟันมา ประสบการณ์ที่สร้างสมมานมนานกว่าจะสำเร็จถึงขั้นนี้ มันกลายเป็นแสงอันเจิดจ้าในใจ จนทำให้ตาพร่ามัว ยังคิดว่าตนเองเป็นที่ยอมรับและต้องการของสังคมหรือองค์กรต่อไป

ทุกสิ่งล้วนเปลี่ยนแปลง ชีวิตคือการเปลี่ยนแปลง เพียงแต่ว่าจะเปลี่ยนไปในทางบวกหรือลบเท่านั้น ลองดูว่าแท้ที่จริงแล้วควรเป็นแบบไหน?

แสงเจิดจ้าทำให้ตาพร่ามัว

ไม่ใช่ว่าไม่รู้ว่าต้องเปลี่ยนแปลงเพื่อความอยู่รอดและเจริญเติบโต ต่างรู้ตัวว่าต้องเปลี่ยนแปลง แต่เพราะอดีตที่เคยประสบความสำเร็จมาแล้ว สิ่งที่เคยฝ่าฟันมา ประสบการณ์ที่สร้างสมมากว่าจะสำเร็จถึงขั้นนี้ มันกลายเป็นแสงอันเจิจ้าในใจ จนทำให้ตาพร่ามัว ยังคิดว่าตนเองเป็นที่ยอมรับและต้องการของสังคมหรือองค์กรต่อไป

ปัญหาของใคร? ใครจะแก้ปัญหานั้น?

ปัญหาของใคร? ใครจะแก้ปัญหานั้น?

ปัญหาที่พบในองค์กรนั้น บางอย่างก็สลับซับซ้อน และอาจมีต้นเหตุมาจากหน่วยงานอื่นหรือหน่วยงานก่อนหน้าเรา หากเขามีการพัฒนาปรับปรุงงาน ส่งงานดีๆ มาให้เราแล้วละก็ การทำงานต่อเนื่องจากเราก็ย่อมไม่มีปัญหา หรือถ้ามี เราก็จะสามารถยอมรับได้อย่างเต็มอกเต็มใจว่าเป็นปัญหาที่เกิดจากเรา